Recensie Jelena door Hannie van Grol:
De onbekende held

Jelena, de onbekende held, speelt zich af in het jaar 1941 in Rusland. Jelena Vorobieva is vijftien jaar als de oorlog uitbreekt. In het begin gaat de oorlog grotendeels aan haar voorbij, maar op 4 augustus 1941 vallen de Duitsers haar woonplaats binnen. Ze vermoorden de andere gezinsleden en verkrachten haar. Ze laten haar zwaar gehavend achter, meer dood dan levend. Als ze weer bij haar positieven komt, neemt ze zich voor wraak te nemen op de tarakan, de Duitse soldaat die haar en haar familie zoveel leed heeft berokkend.

Ze gaat op weg, vastbesloten de tarakan te vinden. Maar wat kun je beginnen als vijftienjarig meisje in een oorlogssituatie? Bij toeval komt ze terecht bij een groep partizanen, die haar verhaal niet kennen, maar haar wel respectvol behandelen. Ze sluit zich aan bij die groep en al snel blijkt dat ze een heel goede scherpschutter is. Daarvan wordt dankbaar gebruik gemaakt. Enige tijd later krijgt ze de leiding over een groep vrouwelijke partizanen, die ze traint en waarmee ze opdrachten uit gaat voeren tegen de Duitse vijand. Maar de gruwelijkheden van de oorlog eisen hun tol en langzamerhand verandert Jelena van een sterke tienervrouw in een emotioneel wrak. Soms wordt het haar te veel en dan lijkt het of de waanzin haar overneemt. Toch houdt ze vol om haar wraak af te maken.

Ronald van Assen heeft al meerdere boeken geschreven. Hij is op therapeutische basis met schrijven begonnen na een moeilijke periode in zijn leven. Uiteindelijk heeft het schrijven hem zoveel voldoening opgeleverd dat hij ermee doorgegaan is en met succes. Hij heeft al meerdere genres op zijn naam staan, o.a. actie- en avonturenromans, ervaringsverhalen en nu dit oorlogsverhaal.

Het boek Jelena begint met een voorwoord, waarin de auteur beschrijft hoe hij tot dit boek is gekomen. Hij tekent het verhaal op van een 92-jarige vrouw, Jelena, die stukje bij beetje haar levensverhaal vertelt. Het gaat zeer moeizaam, omdat de herinneringen erg pijnlijk zijn, maar tenslotte is het toch gelukt.
Dan volgt het opgetekende verhaal, waarin de vrouw vertelt dat ze het belangrijk vindt om voordat ze haar ogen voorgoed sluit, haar levensgeschiedenis op te laten schrijven. Ze vertelt hoe gelukkig haar leven verliep tot haar vijftiende en hoe dramatisch het daarna verderging, gedreven door ultieme wraak.

Het gedeelte waarin ze als partizane aan het werk is, is erg uitgebreid en realistisch. Het is soms moeilijk om dan geboeid en gefocust te blijven. Maar het zal zeker nodig zijn geweest om het hele verhaal te vertellen om ook beter te begrijpen hoe de waanzin langzaam bezit van haar neemt. Het is ook onbegrijpelijk hoe een vijftienjarige in dit oorlogsgeweld stand kan houden. De schrijfstijl is prettig, zodat het verhaal goed te volgen is, al is het middengedeelte wat erg uitgebreid.

Na het voorwoord volgen er veel korte hoofdstukken en tenslotte wordt het boek afgesloten met een nawoord. Daarin worden verscheidene personen bedankt, waaronder zijn dochter Julia, die model heeft gestaan voor de Yulia in het boek en die tevens op de cover staat afgebeeld. Wat erg bijzonder is, is dat de schrijver afsluit met twee mogelijke manieren waarop het verhaal had kunnen eindigen en zijn uitleg waarom hij gekozen heeft voor die ene manier. En dan stelt hij de lezer de vraag, of die voor deze afloop had gekozen of voor de andere. Als je het boek dan dichtslaat, blijf je denken over dit verhaal en laat het je voorlopig niet meer los. Heel knap gedaan!

★★★★
Titel: Jelena | Auteur: Ronald van Assen | Uitgeverij: Godijn Publishing | Categorie: romans, oorlog | Uitvoering: paperback | 288 pagina’s | ISBN13: 9789492115720 | Verkrijgbaar sinds: september 2018 | Recensent: Hannie van Grol | Datum recensie: 27-11-2018 | Prijs: €17,95 | Bestellen